Soczewki sferyczne a soczewki asferyczne – czym się różnią?

Wbrew pozorom nie każda soczewka kontaktowa bazuje na tym samym kształcie. Można wyróżnić soczewki sferyczne, powstałe na bazie sfery kulistej, oraz soczewki asferyczne oparte o elipsoidę. Czym charakteryzują się oba rodzaje soczewek kontaktowych i jakie zachodzą między nimi różnice? 

Charakterystyka soczewek sferycznych 

Soczewki sferyczne to najbardziej podstawowy rodzaj soczewek kontaktowych. Ich kształt przypomina wycinek kuli. Soczewki sferyczne stosowane są zarówno w wypadku krótkowzroczności, jak i dalekowzroczności. Korygują nieprawidłowy sposób załamywania się promieni świetlnych skupianych przed lub za siatkówką, zamiast na niej. 

  • Soczewki sferyczne w mocach ujemnych

Soczewki sferyczne w mocach ujemnych, czyli tak zwane minusy, to soczewki rozpraszające przeznaczone dla krótkowidzów. Cechuje je cienki środek oraz nieco grubsze brzegi. 

  • Soczewki sferyczne w mocach dodatnich 

Soczewki sferyczne w mocach dodatnich, tak zwane plusy, są soczewkami skupiającymi przeznaczonymi dla dalekowidzów. Odwrotnie do soczewek dla krótkowidzów, są najgrubsze w części środkowej, stopniowo stając się cieńszymi przy brzegach. 

Soczewki sferyczne dostępne są w różnych wariantach różniących się pod względem częstotliwości zmiany oraz rodzaju materiału, z jakiego zostały wykonane. 

  • Częstotliwość wymiany 

Soczewki sferyczne, zarówno rozpraszające, jak i skupiające, dostępne są w wersji jednodniowej oraz wielorazowego użytku – dwutygodniowej, miesięcznej, a także kwartalnej i nawet rocznej. Większość przeznaczona jest do noszenia dziennego, można jednak znaleźć również modele całodobowe. 

  • Rodzaj materiału 

Najczęściej spotykanymi soczewkami sferycznymi są soczewki silikonowo-hydrożelowe zapewniające wysoką transmisję tlenu. Popularnością wciąż cieszą się także miękkie i elastyczne modele hydrożelowe. W obrębie soczewek sferycznych można wyróżnić podgrupę soczewek kolorowych, które pozwalają korygować wzrok, równocześnie zmieniając kolor oczu. 

Charakterystyka soczewek asferycznych 

Soczewki asferyczne powstały w oparciu o elipsoidę – kształt najbardziej zbliżony do kształtu ludzkiej gałki ocznej. Ich cechą charakterystyczną jest posiadanie jednakowej mocy optycznej na całej swojej powierzchni. Pozwala to zachować wysoką jakość widzenia nawet w momencie nieznacznego przesunięcia się soczewki w oku, gdyż moc optyczna nie ulega w takiej sytuacji zmianie. Soczewki asferyczne występują zarówno w wersji rozpraszającej przeznaczonej dla krótkowidzów, jak i skupiającej, skierowanej do dalekowidzów. W obrębie modeli asferycznych można wyróżnić dwa podtypy: soczewki z asferyczną powierzchnią wewnętrzną oraz soczewki z asferyczną powierzchnią zewnętrzną. 

  • Soczewki kontaktowe z asferyczną powierzchnią wewnętrzną

Soczewki kontaktowe z asferyczną powierzchnią wewnętrzną redukują twardość szkła, dokładnie dopasowując się do rogówki i tym samym wpływając na komfort użytkowania. Do tej grupy zaliczają się soczewki twarde, przepuszczające gaz, oraz niektóre modele silikonowo-hydrożelowe i hydrożelowe. 

  • Soczewki kontaktowe z asferyczną powierzchnią zewnętrzną

W soczewkach kontaktowych z asferyczną powierzchnią zewnętrzną zastosowano różne rozmieszczenie mocy refrakcyjnej, co pozwala na skupianie wszystkich promieni świetlnych w tym samym punkcie siatkówki. Z uwagi na swoje właściwości, szkła kontaktowe tego typu przeznaczone są przede wszystkim dla osób, które poza krótkowzrocznością i dalekowzrocznością borykają się również z innymi problemami, na przykład astygmatyzmem. 

Dostępne są przede wszystkim soczewki asferyczne jednodniowe i miesięczne. 

Czym różnią się od siebie soczewki sferyczne i asferyczne? 

Soczewki sferyczne i asferyczne stosowane są w korekcji tych samych wad refrakcji oka – krótkowzroczności i dalekowzroczności. Różnią się od siebie przede wszystkim budową, która sprawia, że soczewka sferyczna zapewnia lepszą ostrość obrazu w centrum niż w obszarach peryferyjnych, a soczewka asferyczna ma identyczną moc na całej swojej powierzchni. 

badanie wzroku

Kiedy należy nosić soczewki asferyczne? 

Ze względu na oferowaną przez soczewkę asferyczną jednakową moc optyczną na całej powierzchni oraz wysoki komfort noszenia, ten rodzaj szkieł kontaktowych polecany jest przede wszystkim osobom z dużymi wadami sferycznymi, czyli wysoką krótkowzrocznością i wysoką dalekowzrocznością. Soczewki asferyczne polecane są także zawodowym kierowcom, gdyż ich konstrukcja pozwala zapewnić komfort nawet przy słabym oświetleniu, co przydaje się szczególnie w wypadku nocnych kursów. Modele soczewek kontaktowych ze sferyczną powierzchnią zewnętrzną z uwagi na swoją charakterystykę zalecane są ponadto osobom ze zdiagnozowanym astygmatyzmem. 

Przed zakupem soczewek kontaktowych należy skonsultować się ze specjalistą, który pomoże wybrać model dostosowany do indywidualnych potrzeb użytkownika.